Bij botsingen aan de grens tussen Iran en Afghanistan zijn één Afghaanse en twee Iraanse grenswachters omgekomen. Het dispuut draait rond de waterbevoorrading van de Iraanse provincie Sistan-Baloetsjistan. Aan beide kanten is opgeroepen om de kalmte te bewaren.
“We moeten dit oplossen via diplomatieke ,kanalen”, aldus een woordvoerder van het Afghaanse Talibanbewind. Ook Teheran wil het conflict vreedzaam regelen. Iran heeft wel een belangrijke handelsgrenspost gesloten. “Maar als onze buren de internationale regels inzake grensverkeer niet naleven, zullen we onze houding wijzigen”, aldus generaal Kioumars Heidari.
De Iraanse provincie Sistan-Baloetsjistan kampt, net als de rest van Iran, al meer dan 30 jaar met toenemende droogte. De toestand is de voorbije tien jaar fel verergerd. 50 jaar geleden sloten Kaboel en Teheran een akkoord over de verdeling van het water van de Helmond. Door de toenemende droogte wordt dat zeer acuut.
Volgens dat akkoord zou Afghanistan jaarlijks 820 miljoen kubieke meter met Iran delen . Maar Teheran beschuldigt de Afghanen ervan dat akkoord niet na te leven; het verzet zich tegen de bouw van dammen op die rivier die de waterbevoorrading nog meer in het gedrang brengen. Volgens Teheran is slechts 4 percent van het voorziene water aan Iran geleverd.
Hazara’s
Een van de problemen is dat Teheran het Talbinbewind niet erkent als de legitieme regering van Afghanistan. Sinds de Taliban in augustus 2021 aan de macht zijn, is Teheran speciaal bezorgd over het lot van de Hazara’s, een overwegend sjiïtisch volk in het centrum van Afghanistan.
Teheran drong er vorige week nogmaals op aan in Kaboel een inclusieve regering te vormen waarin die Hazara’s zouden vertegenwoordigd zijn. In het vorige Talibanregime (1996-2001) hadden de Hazara’s het erg te verduren. Nu zijn ze bovendien het geliefkoosd doelwit van aanslagen door Daesh (IS) dat in delen van Afghanistan de Taliban bestrijdt.
Iran heeft ook affiniteiten met de Tadzjieken, ca 30 % van de Afghaanse bevolking, wier taal verwant is met het Perzisch. De Tadzjieken zijn relatief zwak vertegenwoordigd in het door de Pathanen beheerste bewind.
