Geopolitieke Ontwikkelingen
Mensenrechten

INTERNATIONALE POLITIEK

Regionale Conflicten
Economie

VN in de schaduw van oorlog en dictatuur | Uitpers %

VN in de schaduw van oorlog en dictatuur

Image
(wikimedia commons)

Het werd al menig maal vastgesteld. De Verenigde Naties en het internationaal recht zijn niet in staat de veiligheid en vrede op deze wereld te garanderen.
De VN is een organisatie gevormd als antwoord op de opkomst van het fascisme in Europa en de bloedige Tweede Wereldoorlog met z’n meer dan 70 miljoen slachtoffers. Het handvest van de VN, geratificeerd in 1945, beloofde om de volgende generaties te redden van de gesel van oorlog. Het handvest vereist dat de lidstaten van de VN zich in hun internationale betrekkingen onthouden van dreigen met of gebruiken van geweld tegen de territoriale integriteit of politieke onafhankelijkheid van een andere staat, of geweld tegen de  waardigheid en waarde van de menselijke persoon.
Bijna 75 jaar geschiedenis toont de holheid van deze principes. Als wereldleiders ernaar verwijzen heeft het alles weg van een grote leugen. Tijdens de opening van de jaarlijkse algemene VN-vergadering verzamelden ook dit jaar weer staatshoofden uit ten minste 90 landen.  Velen onder hen volgen in woord en daad een beleid dat de negatie is van die principes. Verschillende van hen stonden op het spreekgestoelte dit jaar.

Bolsonaro

Brazilië staat traditiegetrouw bovenaan op de sprekerslijst van de VN Algemene Vergadering en werd dit jaar vertegenwoordigd door zijn uiterst rechtse president Jair Bolsonaro. Een open bewonderaar van de dictatuur die zijn land twee decennia lang (1964-1984) had geregeerd met de steun Verenigde Staten. Zijn kritiek op die periode betreft de te zachte aanpak door het folterregime dat volgens hem te weinig opposanten had uitgeschakeld.
Het is ook opmerkelijk dat Bolsonaro – net zoals Donald Trump trouwens –  een ontkenner is van klimaatverandering, en het wetenschappelijk onderzoek hieromtrent actief tegenwerkt. De minister Buitenlandse Zaken van Bolsonaro heeft de klimaatverandering al een hoax van ‘culturele marxisten’ bestempeld, die erop gericht is om het westers kapitalisme te ondermijnen. Ook op dit gebied is de VN niet in staat existentiële bedreigingen waarmede de mensheid wordt geconfronteerd het hoofd te bieden.

Trump

Een opvallende opvolger op het spreekgestoelte was uiteraard VS-president Donald Trump. Hij wilde vooral steun zoeken voor een agressie oorlog tegen Iran. In een van zijn vorige toespraken tot Algemene VN-vergadering verklaarde Trump klaar te zijn om Noord-Korea en zijn 25 miljoen burgers volledig te vernietigen, terwijl hij tirades uitsprak van retrograad nationalisme en patriottisme, die ons doen denken aan de retoriek van Mussolini en Hitler.
President Trump blijft echter moeilijk in te schatten in zijn buitenlands beleid. Tot nog toe lijkt hij eerst excessief vervaarlijk te dreigen met geweld en zo de druk te verhogen, om dan vanuit een dominante positie op zoek te gaan naar een overeenkomst die echter totaal op zijn voorwaarden moet worden afgesloten: “America first”. Wellicht is dat gestoeld op de manier waarop hij zijn privézakendeals afsluit. Maar de onvoorspelbaarheid blijft erg groot, zo worden ook de basisinstellingen van het imperium, zoals Pentagon en inlichtingendiensten, door de president geregeld genegeerd. Hij gaat zijn eigen weg.
In zijn binnenlands optreden blijft Trump een meedogenloze oorlog voeren tegen immigranten en vluchtelingen. Hij houdt kinderen in kampen gevangen onder omstandigheden die neerkomen op marteling. Hij laat massale deportaties van migranten uitvoeren en is effectief het asielrecht aan het afschaffen. Deze woeste campagne is hand in hand gegaan met ‘pure fascistische’ oproepen aan zijn basis, die passen in zijn drang naar autoritaire vormen van heerschappij.

al-Sissi

Een andere spreker tijdens deze Algemene Vergadering was de Egyptische president, generaal Abdul Fattah al-Sissi. Tijdens de G7 bijeenkomst beschreef president Trump hem als zijn ‘favoriete dictator’. In juli en augustus 2013 doodde het Egyptisch leger en de veiligheidsdiensten duizenden betogers die protesteerden tegen de militaire coup van al-Sissi. Human Rights Watch meldt dat sindsdien meer dan 500 mensen werden gedood in buitengerechtelijke executies en verdachte raids. Duizenden werden veroordeeld in oneerlijke processen, dikwijls op basis van onjuiste beschuldigingen. Foltering is standaard procedure.
Zodra Sissi Caïro had verlaten om het debat in de Algemene VN Vergadering bij te wonen, braken er opnieuw massale straatprotesten uit in Caïro, Suez en andere steden, waarbij het ontslag van de dictator werd geëist. Ook deze straatprotesten werden aangepakt met traangas, en massale arrestaties.

crisis

Dergelijke figuren vormen een nauwkeurige weerspiegeling van de kapitalistische heerschappij op wereldschaal. De crisis van het wereldkapitalisme toont een versnelde groei van sociale ongelijkheid en de strijd ertegen. Het financieel parasitisme veroorzaakt de aanhoudende achteruitgang van het Amerikaanse kapitalistisch model. De wereld wordt nu al een kwart eeuw geconfronteerd met ononderbroken oorlogen om de wereldwijde hegemonie van de Verenigd Staten in stand te houden.
Nu zwierf Trump door de gangen van het VN-gebouw in New York op zoek naar bondgenoten voor een oorlog tegen Iran, onder het mon van het verdedigen van koninklijke parasieten en agressieve moordenaars in Saoedi-Arabië. Een dergelijke militaire interventie dreigt de voorkamer van een wereldoorlog te worden. Elk land in de regio en alle grote mogendheden, inclusief nucleair bewapend China en Rusland, dreigen meegesleept te zullen worden vanwege de vitale geostrategische positie van Iran en zijn enorme energiereserves.
Ondanks de wispelturige stellingnames van de Amerikaanse president gaat het voorbereiden van deze nieuwe oorlog door en zet de Trump regering de oude Amerikaanse politiek van bedreiging en militaire interventie voort. Zo hebben VS getrainde en geleide troepen in Afghanistan recent nog opnieuw een bloedbad aangericht op een bruiloft waarbij 40 mensen het leven lieten, voornamelijk vrouwen en kinderen. Deze slachting kwam slechts enkele dagen na een Amerikaanse drone-aanval waarbij meer dan 30 Afghaanse landarbeiders gedood werden. Trump zoekt volgens eigen zeggen te onderhandelen met de Taliban, tegen de wil in van z’n voormalige veiligheidsadviseur, terwijl het Pentagon zijn aanvallen intensiveert.
Deze gewelddaden maken nog maar ‘s opnieuw duidelijk waarom Julian Assange en Chelsea Manning, die eerder Amerikaanse oorlogsmisdaden hebben blootgelegd, worden gevangen gehouden door de Amerikaanse regering.

barbarij

De heersende klasse in de Verenigde Staten en de andere imperialistische machten wordt kennelijk gedwongen ten strijde te trekken om de immense sociale spanningen het hoofd te bieden die zich in elk land voordoen. De heersende kapitalistische oligarchieën in de wereld worden tot in hun kern dooreen geschud. Het bewind van leiders als Bolsonaro, Trump, al-Sissi draait naar dictatuur en fascisme als antwoord op de heropleving van de klassenstrijd wereldwijd, van de protesten tegen de klimaatontwrichting, van de sociale actie ter bescherming van het Amazonewoud, van massa demonstraties in Egypte, van de gele hesjes in Frankrijk, van de grote staking van de arbeiders in de auto-industrie in de Verenigde Staten.
Voor de derde keer in een eeuw wordt de mensheid geconfronteerd met het alternatief ofwel kapitalistische fascistische barbarij ofwel een sociale samenleving.

De laatste dagen van het oude normaal

Peter Mertens is een politicus op links die blijft nadenken en de resultaten van zijn denken regelmatig ook in een boek aan het publiek aanbiedt. Dat is op zich lovenswaardig in deze tijd van snelle mediatieke bites en kreten, waar analyse en reflectie nagenoeg weggevaagd worden uit het wereldbeeld. Grondiger analyse , en zeker van ... Lees verder

Is de internationale beleidselite van de VS-Democratische Partij de trappers kwijt?

Wie vandaag in de betere VS-boekhandel op zoek is naar een analyse van de plaats die de Verenigde Staten onder President Trump inneemt op het wereldtheater ziet onmiddellijk de dikke pil van 534 bladzijden,“Autocrats vs. Democrats: China, Russia, America, and the New Global Disorder” van Michael McFaul liggen. McFaul behoort tot de beleidselite op diplomatiek ... Lees verder

Een ‘wake-up call’ voor de VS-democratie

Het weekend voor Memorial Day (op de laatste maandag van mei) is niet alleen de periode dat Amerikanen hun eerste barbecue van het zomerseizoen organiseren, maar tijdens religieuze diensten, parades en toespraken ook zij die zijn omgekomen in alle Amerikaanse oorlogen herdenken. Op lokale begraafplaatsen worden vlaggen en bloemen op de graven van veteranen geplaatst. ... Lees verder

Peru: links of rechts?

Voor de tweede ronde van de presidentsverkiezingen in Peru, nu zondag 7 juni, is de keuze eigenlijk eenvoudig. Een rechtse kandidaat, Keiko Fujimori, dochter van, en een linkse kandidaat,…

Ongelijkheid: meer, meer en meer …

Deze week kwam voor de derde keer het rapport over mondiale ongelijkheid uit. Het is werk van het World Inequality Lab in Parijs, gesticht door Thomas Piketty. Er werkten…

Steun Uitpers!
Steun onafhankelijke internationale analyse. Uitpers.be is een onafhankelijk platform voor kritische duiding van mondiale ontwikkelingen. Scan de QR-code met je bank-app en steun onze werking met een vrije bijdrage

Lees hier meer over

De laatste dagen van het oude normaal

De laatste dagen van het oude normaal

Peter Mertens is een politicus op links die blijft nadenken en de resultaten van zijn denken regelmatig ook in een boek aan het publiek aanbiedt. Dat is op zich lovenswaardig…

Rik Pinxtenjun 3, 2026
Is de internationale beleidselite van de VS-Democratische Partij de trappers kwijt?

Is de internationale beleidselite van de VS-Democratische Partij de trappers kwijt?

Wie vandaag in de betere VS-boekhandel op zoek is naar een analyse van de plaats die de Verenigde Staten onder President Trump inneemt op het wereldtheater ziet onmiddellijk de dikke…

Jan Servaesjun 2, 2026
Een ‘wake-up call’ voor de VS-democratie

Een ‘wake-up call’ voor de VS-democratie

Het weekend voor Memorial Day (op de laatste maandag van mei) is niet alleen de periode dat Amerikanen hun eerste barbecue van het zomerseizoen organiseren, maar tijdens religieuze diensten, parades…

Jan Servaesmei 28, 2026
Trump in Beijing: de VS-wereldorde is niet langer almachtig

Trump in Beijing: de VS-wereldorde is niet langer almachtig

Trump leek ontgoocheld na zijn gesprekken in China. Niet omdat er niets werd besproken, maar omdat Beijing hem niet gaf wat hij waarschijnlijk had gehoopt: druk op Iran, snelle toegevingen…

Tjhoi Ng Sauwmei 17, 2026