De regering heeft vrijdag 28 januari 2022 beslist om het begrotingstraject voor de militaire uitgaven te verhogen naar 1,54% van het BBP tegen 2030. De socialistische minister van Defensie (PS), Ludivine Dedonder noemt dat “een historische stap voorwaarts.”
Dedonder zegt dat het gaat om een actualisering van de Strategische Visie, die de regering Michel goedkeurde in 2016. Daarin was een groeipad voorzien van 1,3% van het BBP tegen 2030. Er werd toen beslist om 9,2 miljard euro te investeren in oorlogsmaterieel waaronder de aankoop van F-35 gevechtsvliegtuigen. Dat plan kon rekenen op stevig protest van groenen en sociaaldemocraten die toen in de oppositie zaten. Nu geven ze hun goedkeuring aan een plan dat het defensiebudget niet alleen moet doen stijgen naar 6,9 miljard t.o.v. 4,2 miljard vandaag, maar waarin een nog grotere investeringsenveloppe is voorzien ter waarde van 10,2 miljard euro. Als we de cijfers van de NAVO hanteren dan heeft ons land vorig jaar 5,33 miljard euro uitgegeven aan defensie tegenover 4,75 miljard in 2020 en 4,25 in 2019, of een stijging van meer dan 1 miljard op twee jaar tijd. De NAVO vraagt dat de lidstaten uiteindelijk op 2% van het BBP uitkomen.
De minister geeft haar toekomstplan voor het Belgische leger de naam STAR mee wat staat voor Security, Technology, Ambition en Resilience. Het plan is evenwel nog niet publiek omdat er nog “politiek overleg” bij komt kijken “om rekening te houden met alle gevoeligheden”, aldus de minister. Er is dus wat verwarring over waar het geld naartoe gaat en over hoeveel miljarden het uiteindelijk gaat. De minister noemt enkel het bedrag van 10,2 miljard aan “investeringen in capaciteiten, bovenop de 9,2 miljard voorzien in de Strategische Visie 2016”, aldus het persbericht. Volgens de krant La Libre Belgique (29/01) gaat die 10,2 miljard euro naar “investeringen in groot materieel”. Wat dan met operationele en personeelskosten? Zo wil Dedonder het aantal personeelsleden onder Defensie optrekken naar 29.000 tegenover 25.000 nu, met de nadruk op meer burgers (van 5% naar 15%). In haar beleidsnota eind vorig jaar beloofde de minister een “wedde-herwaardering” en betere arbeidsomstandigheden voor het personeel. Ook dat zal geld kosten. Volgens de VRT gaat het in totaal om 14 miljard euro extra tegen 2030. Het is onduidelijk waar dat bedrag vandaag komt, want in haar persbericht noemt minister Dedonder geen totaalbedrag. Er zijn ook geen details bekend over welk militair materieel wordt aangekocht. De VRT somt een hele lijst op, die grotendeels overeenkomt met wat La Libre Belgique (zonder de aantallen over te nemen) heeft gevonden: 5 drones, 15 lichte helikopters en 4 tot 5 transporthelikopters, nieuwe artilleriestukken, korte- en langeafstandsraketten, zeemijnen,… Ook zou ons land mee investeren in de ontwikkeling van een nieuwe Europese tank. Zelf legt de minister een grote nadruk op cyberdefensie waarvoor 1 miljard (La Libre, 29/01) zou voor uitgetrokken worden. Tot slot hamert de minister ook op een betere samenwerking met de militaire industrie en onderzoeksinstellingen en op de economische terugverdieneffecten van productie en onderhoud.
In een gemeenschappelijk persbericht stellen Vrede vzw en Pax Christi dat ze verontwaardigd en verbaasd zijn over de verdere stijging van het Defensiebudget. “Juist nu de pandemie de noden op vlak van welzijn, gezondheid, gelijkheid, klimaat en onderwijs duidelijk maakt gaan ze (Groenen en sociaaldemocraten) mee overstag voor nóg meer militaire uitgaven.” Met deze démarche volgt de regering slaafs de NAVO-doctrine, aldus beide organisaties. “Nu al neemt dit militaire bondgenootschap meer dan de helft van de wereldwijde militaire uitgaven voor zijn rekening.”
