Zoals ieder jaar wordt begin februari in het Bayerische Hof te München verzamelen geblazen voor de westerse elite uit politieke en militaire kringen en uit de wereld van de wapenindustrie. Om de schijn van openheid te creëren worden ook enkele politici uitgenodigd die niet met het westerse establishment verbonden zijn. Het Bayerische Hof wordt voor de gelegenheid ongevormd tot een ware vesting en de binnenstad wordt door de politie vergrendeld en bezet om de duizenden demonstranten op afstand te houden die protesteren tegen de hoogmis van de wapen- en NAVO-lobby.
De bijeenkomst van dit jaar kende een meer gespannen sfeer dan in de voorbije jaren. Het centrale thema was immers Oekraïne en in dat land dreigt veel aan de controle te ontsnappen. Humanitair is de toestand in het land zeer precair. Honderdduizenden binnenlandse vluchtelingen zijn op de dool en kunnen niet verzorgd worden. Rapporten over inbreuken op de mensenrechten door beide kampen worden talrijker. Er is grote nood aan inspanningen om tot een de-escalatie te komen, om op die manier zeker ook de direct betrokken conflictpartijen rond de tafel te krijgen. Dergelijke benadering was op de bijeenkomst in Bayerischen Hof zo goed als niet te bespeuren in de toespraken van de politieke en militaire functionarissen.
Porosjenko
Dat kwam duidelijk tot uiting in de toespraak van de oligarch Porosjenko, president van Oekraïne. Om zijn beschuldiging van actieve Russische betrokkenheid kracht bij te zetten hield hij enkele reispassen van vermoedelijk Russische soldaten in de hand, die volgens zijn bewering in zijn land meevochten met de Russisch sprekende opstandelingen. Hij riep de verzamelde westerse gemeenschap op om hem bij deze “agressie” bij te staan met praktische hulp om de onafhankelijkheid van Oekraïne politiek, economisch en ook militair te versterken. Hij beëindigde zijn aanklacht heel traditioneel met de groet van de Oekraïense nationalisten, die al bij de fascisten van Stephan Bandera in voege was en nu de gangbare formule is in het westen van Oekraïne: “dank u en ‘slava’ (leve) Oekraïne”.
Porosjenko presenteert zichzelf als “president van de vrede”, hoewel hij leider is van één van de strijdende partijen. Dat de Russisch sprekende rebellen en Moskou gebrandmerkt worden als agressors is dus niet verwonderlijk. Opvallend is dat geen enkele westerse spreker op de conferentie Porosjenko’s eenzijdige voorstelling van het conflict tegenspreekt. Nochtans als de EU en de VS zich willen opdringen als onpartijdige bemiddelaars, zouden ze toch moeten de Oekraïense regering in Kiev proberen in te tomen. Ook zij maakt zich schuldig aan schending van mensenrechten en ze werkt openlijk samen met neonazi’s.
VS
Dat alles wordt in de toespraken van de westerse vertegenwoordigers met de mantel van het stilzwijgen toegedekt. Merkel beschuldigt de Russische regering ervan dat ze de vrede en goede orde verstoort en de basis van het vreedzaam samenleven in Europa aantast. Ze beweert dat Moskou de territoriale integriteit van Oekraïne minacht. De Amerikaanse vicepresident, Joe Biden, formuleerde het als volgt: “de VS zal niet accepteren dat de staatsgrenzen hertekend worden om invloedssferen te verwerven”. De Amerikaanse interventie- en oorlogspolitiek van de voorbije jaren heeft nochtans niets anders gedaan in verschillende regio’s van de wereld.
De Amerikaanse diplomate, Victoria Nuland, gekend om haar uitlating “ Fuck the EU”, wordt door de VS aangesteld om samen met de EU te onderhandelen in de Oekraïense crisis. Zij is voorstander om wapens te leveren aan de regering in Kiev, wat het conflict alleen maar kan intensifiëren. Bijgevolg is ze zelf een probleem geworden voor het oplossen van de crisis. Voor het begin van de conferentie gaf ze voor de Amerikaanse vertegenwoordigers een interne briefing over de noodzaak om wapens te leveren. Ze was zeer verbolgen over de uitspraak van de Duitse minister van defensie, Ursula von der Leyen dat wapenleveringen als een brandversneller zullen werken in Oost-Oekraïne. Voor Nuland moet Amerika de te volgen lijn bepalen en dus zet ze de EU partners onder druk. Onder de voorstanders van wapenlevering zijn de Amerikaanse militaire NAVO bevelhebber, generaal Philip Breedlove, de VS stafchef James Dempsey en de minister van buitenlands zaken John Kerry. De VS administratie heeft een bedrag van 3 miljard dollar voorzien voor wapenleveringen. De VS ambassadeur in Kiev, Geoffrey Pyatt, verkondigde dat vanaf maart Amerikaanse militairen het Oekraïense leger zullen opleiden. Maar in werkelijkheid zijn naar schatting zo’n 500 militairen al vanaf het begin actief op het terrein. Via Litouwen worden nu reeds Amerikaanse wapens aan Kiev geleverd. NAVO secretaris Jens Stoltenberg verkondigde dat de alliantie in deze crisis de efficiëntie van haar snelle interventiemacht moet opdrijven om indien nodig ze in te kunnen zetten voor een wereldwijd ingrijpen. Het zogenaamd NAVO speerpunt moet Poetin duidelijk maken dat het westers militair bondgenootschap haar Oost-Europese bondgenoten niet in de steek zal laten. Stoltenbergs aanspraak op wereldwijde militaire interventie wordt aan de buitenwereld verkocht onder het mom van crisisbeheersing en controle voor vredehandhaving. De ware bedoeling van de VS en haar Europese vazallen is echter Rusland tot een verarmd en semi-koloniale staat te degraderen. Zo willen ze ook de positie van de BRICS landen en vooral China politiek en economisch verzwakken op de wereldbühne.
Lavrov
In zijn toespraak onderstreepte Lavrov dat de VS en de EU de escalatie opdrijven. De Russische minister presenteerde een behoorlijk afwijkend perspectief ten opzichte van de westerse stelling die gekenmerkt is door talrijke blinde vlekken. Hij kon niet akkoord gaan met de westerse bewering dat er plotseling een implosie is ontstaan van de wereldorde. Veelmeer hebben de gebeurtenissen in Oekraïne de waarschuwing van Moskou bevestigd, dat er sinds lang fundamentele problemen zijn in de organisatie van de Europese veiligheid en de internationale betrekkingen. De oorzaak ligt niet bij Rusland, de structuur van stabiliteit die zich baseert op het VN-Charta en de principes van het Helsinki, worden al geruime tijd door de VS en zijn bondgenoten ondermijnd. Bombardementen op Joegoslavië, zoals op Irak en Libië, ook voor de expansie van de NAVO in Oost-Europa, hebben bijgedragen tot nieuwe scheidingslijnen.
Het opstellen van het Amerikaanse raketschild met het NAVO radarsysteem in Europa is een duidelijk streven naar militaire overheersing. Iedere handeling die de strategische stabiliteit ondergraaft brengt natuurlijk een tegenmaatregel met zich, aldus nog Lavrov. De VS en haar Europese NAVO bondgenoten proberen de schuld bij Rusland te leggen, met de bedoeling om hun machtspositie en dominantie in stand te houden en met alle middelen de Europese ruimte onder hun controle te brengen. Dat is een gevaarlijke politieke logica die men best achterwege laat. De geboortepijnen van de zich aandienende nieuwe wereldorde tonen duidelijk het grote conflictpotentieel in de internationale betrekkingen aan.
Met betrekking tot Oekraïne, wijst Lavrov met beschuldigende vinger naar de VS en zijn horige Europese vazallen die tot de escalatie hebben bijgedragen. Anders dan in andere conflictzones, volgens de Russische minister van buitenlandse zaken, streeft het Westen niet naar een inclusieve politieke dialoog tussen de protagonisten, maar steunt men Kiev in zijn strategie van oorlogsvoering. De beschieting van woningen en ziekenhuizen met clusterbommen wordt aldus gerechtvaardigd; geen woord van afkeuring of protest in onze regeringskringen of media.
Lavrov vestigde ook de aandacht op de steeds sterker wordende neofascistische krachten in Oekraïne. Hij citeerde Andrej Biletski, de commandant van het neonazistische Azov bataljons en lid van de militaire raad van het volksfront van minister-president Arsenij Jazenjuk, met de woorden: “het Oekraïense sociaal-nationalisme be
schouwt het Oekraïense volk als een zuiver bloedraciale gemeenschap”. Lavrov stelde vast dat deze tendensen in de westerse hoofdsteden geen verontwaardiging veroorzaakt. Nochtans kan Europa zich niet permitteren het gevaar van het neonazistisch virus te negeren.
Een reactie van de westerse conferentiedeelnemers op de door Lavrov naar voren gebrachte feiten was nergens te bespeuren. De schending van de mensenrechten door de Oekraïense regering en de betrokkenheid van de neonazistische milities worden vergeten, waardoor de geloofwaardigheid van de EU serieus wordt aangetast bij het oplossen van de Oekraïense crisis.
besluit
Wie wat afstand neemt ziet dat Duitsland zich meer en meer als wereldleider wil opdringen. Dat kwam zelfs zeer duidelijk tot uiting in de toespraak van de Duitse minister van defensie, Ursula von der Leyen. Ze beklemtoonde dat Duitsland bereid is een leidersrol op te nemen. Wat ze blijkbaar vergeet is dat zo’n aanspraak ook meer verantwoordelijkheid met zich brengt.
De Duitse regering Merkel en de Duitse bondspresident Joachim Gauck willen al geruime tijd met hun communicatiestrategie de bevolking van het land overtuigen van de noodzaak om actiever op politiek en militair vlak op wereldschaal aanwezig te zijn als “Führen aus der Mitte”. Maar “leiden vanuit het midden” kan maar als Duitsland ook bereid is om gemeenschappelijk analyses te maken, om samen te beslissen. Maar hierover bleven de Duitse woordvoerders in Munchen in het vage. Hun optreden was een nieuwe uiting van de sinds jaren voortdurende pogingen om bij iedere gelegenheid Duits taboes te doorbreken, met name om zich wereldwijd sterker militair te profileren.
