Het offensief van de voorbije maand tegen het Mahdi leger was geen succes voor de Iraakse premier Nuri al-Maliki. Maliki kondigde met veel woorden dat het eens voor altijd gedaan is met de milities.
Ik heb met veel aandacht gekeken naar de persconferentie, op de Iraakse staatszender Iraqiya, waarop Maliki samen met zijn defensie-minister het offensief tegen illegale milities (vooral het Mahdi leger) aankondigden. Het was gedaan met de zwakke Maliki. Maliki wilde zich presenteren als sterke leider die ook kon optreden tegen het Mahdi leger van Muqtada al-Sadr. Maliki ging zelfs naar Basra om het offensief tegen het Mahdi leger te leiden.
Vriendschap in de politiek bestaat niet
Iedereen weet nog dat de onderhandelingen voor de vorming van de Iraakse regering meer dan zes maanden in beslag namen. Maliki werd premier dankzij de steun van de Sadristen. Hij won de stemming met één stem meer dan zijn opponent Adel Mhadi van de (Hoge Islamitische Raad in Irak) ISCI. De parlementsleden van Muqtada al-Sadr kregen in de regering van Maliki vijf ministerposten. Infrastructuur, wegenwerken, gezondheidszorg enz.. , werden allemaal toegekend aan de Sadristen. Het ging toen nog heel goed tussen Maliki en de Sadristen. Maliki vroeg enige tijd later aan Muqtada al-Sadr om het Mahdi leger wat terug te trekken van de straat. Op 24 november 2006 werd het bastion van Muqtada al-Sadr, Sadr city opgeschrikt door zes autobommen die aan meer dan 260 mensen het leven kosten.
De parlementsleden van Muqtada al-Sadr beschuldigden de Amerikanen, vanwege het gebrek aan veiligheid. Premier Maliki ging enkele dagen later de schade opmeten en de nabestaanden condoleren. Het bezoek was geen groot succes en Maliki werd ontvangen met stenen en schoenen die in zijn richting werden gegooid (gooien van schoenen worden door Irakezen als een grote belediging gezien). Premier Maliki werd snel in de wagen geduwd voordat het ernstig uit de hand liep. Binnenskamers was er al een hevig discussie gaande tussen Muqtada al-Sadr en Maliki. Maliki kon het niet verkropen dat hij publiekelijk werd belachelijk gemaakt door de aanhangers van Muqtada al-Sadr (het zelfde overkwam Iyad Allawi)(1). Op 17 april 2006 trekt Muqtada al-Sadr zijn ministers dan terug uit de regering, vanwege de onmacht van Maliki om een tijdstabel op te stellen voor het vertrek van de Amerikaanse troepen.
Het verzet binnenshuis
Tijdens de laatste week van augustus 2007 raakt het Mahdi leger in gevecht met de Iraakse veiligheidsdiensten. De Iraakse veiligheidsdiensten zijn grotendeels geïnfiltreerd door de Badr brigade, de gewapende arm van ISCI. De gevechten vonden plaats in Karbala tijdens een religieuze herdenkingsdag. De gevechten kosten meer dan 150 mensen het leven. Muqtada al-Sadr stelt op 29 augustus dan een wapenstilstand voor zesmaanden in.
De aanloop naar de ultieme confrontatie
Begin Januari 2008 benoemt Premier Maliki twee nieuwe personen voor de veiligheidsdiensten in Basra. Generaal Mohan al-Firayji en majoor-generaal Abdul-Jalil Khalaf moeten komaf maken met de infiltratie van militieleden in de veiligheidsdiensten. Ze lieten er geen gras over groeien en lieten meer dan 3000 politieagenten buiten de stad Basra stationeren. Naar verluidt omdat ze sympathie koesterden met bepaalde milities. Ze lieten ook tal van ambtenaren uit hun ambt zetten wegens corruptie. Veel van de deze mensen zijn leden van het ISCI. Op 14 februari 2008 geraakt het Iraaks parlement het eindelijk eens over een datum en een kieswetgeving voor de provinciale verkiezingen. De verkiezingen zouden normaal in de maand oktober moeten plaats vinden. De vorige provinciale verkiezingen werden geboycot door de soennieten en Sadristen. De ISCI heeft grotendeels geprofiteerd van deze boycot en sindsdien is ze aan de macht in de meeste provincies van Irak. Zelfs in soennitische provincie Anbar is ze de baas. Op 9 maart komt het ISCI in actie en trommelen ze 5000 mensen op voor een betoging. De betogers eisen het ontslag van Generaal Mohan al-Firayji.
De stad (en provincie) Basra is de grootste olieplaats van Irak. 50% van de Iraakse olie bevindt zich in Basra. De stad Basra is het bastion van de Fadhila partij. De Sadristen hadden de provinciale verkiezingen geboycot zijn dus niet vertegenwoordigd in de provincieraad. De ISCI heeft 21 zetels van 43 maar zit in de oppositie. Basra is al lang het toneel van interne militiegevechten. Er wordt altijd gefocust op het Mahdi leger, maar de belangrijkste en de meest gewelddadige militie is Tharallah (Wraak van Allah). Deze militie zou naar verluidt goede banden hebben met het ISCI en Iran. Generaal Mohan al-Firayji klaagde al sinds zijn benoeming van Iraanse invloeden in Basra.
De confrontatie
Het offensief tegen de Sadr beweging, genaamd Operatie Voorwaarts strijders, ging op 25 maart van start in Basra. Later op die dag werd ook een avondklok ingesteld in bepaalde steden in Zuid-Irak, waaronder Basra. Een dag later stelde Maliki een ultimatum aan de militieleden van Muqtada al-Sadr : geef u over binnen de 72 uur of we komen achter jullie. 72 uur later is de situatie nog erger geworden. Er komen berichten binnen van gedeserteerde soldaten en agenten. Later op die dag geeft defensie minster Qader Obaidi, een interview waarin hij verrast is door het sterk verzet van het Mahdi leger. De 72 uur lopen af en de militieleden weigeren zich over te geven.
Op dezelfde dag (29maart) geeft Muqtada al-Sadr zijn eerste interview in twee jaar tijd. Hij wil de hulp van de Arabische en islamitische landen tegen de bezetting. Een dag later vinden er onderhandelingen plaats in Qom(2). Muqtada al-Sadr bevindt zich al meer dan een jaar in Iran vanwege zijn religieuze studies. Op 31 maart gaat er eindelijk een wapenstilstand in. De tol van 7 dagen gevechten: meer dan 400 doden, 1400 gedeserteerde soldaten die naar het Mahdi leger overliepen en politieke afgang voor Maliki en de VS.
(Uitpers, nr 98, 9de jg., mei 2008)
Voetnoten:
(1)
http://edition.cnn.com/2005/WORLD/meast/12/05/iraq.main/index.html 16/04/2008(2)
Qom is het Vaticaan van de sjiitische islam en bevindt zich in Iran.
