Frankrijk naar de stembus (2)
De Macronie is aan het verpulveren. Twee partijen, Modem en Horizons, hebben het zinkend schip al verlaten. En de kernpartij, Renaissance, staat helemaal ten dienste van Gabriel Attal die niet door één deur kan met president Emmanuel Macron. Om de schadel te beperken, is Renaissance erg afwezig bij de lokale verkiezingen van zondag. Ze beperkt zich meestal tot steun aan rechtse lijsten, zo kunnen de mislukkingen niet geteld worden.
Macronie verkwijnt
Rechts, dat is een zeer bonte moeilijk af te baken wereld, hoe meer die inkrimpt hoe “diverser” hij wordt. In de Macronie, bij Renaissance althans, hebben enkele zonderlingen nog enige democratische reflexen, maar globaal genomen kunnen we de ganse bundel bij rechts rekenen. Zie maar naar de lijsten voor de gemeenteraadsverkiezingen: nergens staan ‘macroniens’ op een linkse of centrumlinkse lijst, alleen op rechtse lijsten. Zelf heeft Renaissance er weinig, vorige keer (2020) was de deelname al beperkt, nu is ze herleid tot een vijfde ervan.
De term Macronie wordt trouwens steeds ijler. Want het gaat niet meer om volgers van president Emmanuel Macron die in 2027 succes boekte met de belofte “links en rechts te overstijgen”, het is gewoon rechts geworden. Macron die in 2017 zei dat hij er zou voor zorgen dat de Fransen geen redenen meer zouden hebben om voor extreemrechts te stemmen. Ook op dat vlak heeft hij compleet gefaald. Macron begint aan zijn laatste werkjaar als zowat de meest uitgespuwde president van de Vijfde Republiek.
Vandaar dat Renaissance Macron’s naam niet ijdel en ook niet anders gebruikt. Dit is de partij van voorzitter Gabriel Attal die ze ziet in functie van zijn presidentiële ambitie.
De verdamping van de ‘Macronie’, komt nauwelijks ten goede aan de concurrenten. Ter “linkerzijde” zijn enkele centrumfiguren rond de PS gaan hangen. De rechtse groep Horizons van ex-premier Edouard Philippe heeft afgehaakt en is een volkomen eigen leven gaan leiden, in functie van de presidentiële ambities van de voorzitter. Die moet wel eerst zien herkozen te worden als burgemeester van Le Havre. Want indien hij het daar moet afleggen tegen de door de PCF geleide linkse coalitie, kan hij zijn ambities opbergen.
Horizons moet proberen zich te onderscheiden van Les Républicains (LR). Die LR zit vol ambitieuze figuren die in het Elysée willen wonen, voorop de sinistere partijleider Bruno Retailleau, tot vorig jaar even minister van Binnenlandse Zaken met een programma gekopieerd op dat van het extreemrechtse Rassemblement National (RN).
Zuigkracht
Die LR is een goed voorbeeld over de geaccelereerde osmose tussen klassiek rechts en extreemrechts. Alhoewel, dit is geen echte osmose, het is éénrichtings verkeer, met de zuigkracht van uiterst-rechts dat rechts inpalmt. In juni 2024, toen Macron onverhoeds de Nationale Assemblée ontbond, besloot de toenmalige voorzitter van LR, Eric Ciotti, in de verkiezingen scheep te gaan met het RN; Ciotti richtte de Union des droites pour la République (UDR) op. De UDR als springplank voor ‘oud-rechts’ naar het RN van Marine Le Pen en Jordan Bardella. Het is uitkijken naar Nice waar Ciotti kandidaat-burgemeester is tegen zijn vroegere partijgenoot Christian Estrosi, sindsdien ‘macronien’.
De zuigkracht van uiterst-rechts is sterker op nationaal en internationaal vlak. Europees: het was vooral François-Xavier Bellamy, fractieleider van LR in het EU-parlement, die enkele dagen geleden werk maakte van de alliantie rond immigratie tussen EVP en de uiterst-rechtse fracties. Zij stemden samen voor een nog strakker migratiebeleid. De zoveelste uiting van samenwerking tussen EVP en de extreemrechtse fracties.
Ondanks de grote interne verwarring en de toestand van permanente crisis, blijft dit soort klassiek rechts redelijk overeind in lokale verkiezingen. Zoals de PS heeft een dergelijke partij haar voortbestaan aan die lokale inplanting te danken, los van wat er op nationaal vlak gebeurt. Het is meer een familie van lokale notabelen die nog aan “dienstbetoon” doen, wat vaak misprijzend wordt afgedaan als ‘cliëntelisme’.
Dat soort cliëntelisme is op veel plaatsen waar zowel overheden als privésector (banken bij voorbeeld) diensten afbouwen, een verweer tegen de algehele vervreemding. Misschien daarom dat burgemeesters buiten de grote steden, of dat nu PS, Ecologistes, PCF, LR of divers droite zijn, zoveel populairder zijn dan de nationale politici. Het verklaart deels waarom in de “rode gordel” bij Parijs links nagenoeg alle zetels in de Assemblée wint, terwijl rechts er meer burgemeesters heeft.
Rechtse groepen (LR, divers droite, UDI en co) rekenen op behoud van wat ze hebben. Bij de grote steden heeft LR alleen Nimes en in Toulouse leidt Jean-Luc Moudenc, burgemeester sinds 2004 op een onderbreking na, een coalitie van centrum en rechts, waaronder Renaissance en LR. Moudenc heeft naast de concurrentie van PS en Ecologistes ook nog een sterke LFI en vier andere lijsten van uiterst-links. Vier. In beide steden maakt links kans als het in alliantie naar de tweede ronde gaat. Wat dus niet evident is.
Paris-Roubaix
Roubaix, bij de Belgische grens, is een zeer apart geval. Daar is de lijst van LFI met David Giraud, parlementslid, volgens alle peilingen de sterkste, rond 45 %. Een slechte zaak voor de rechtse burgemeester Alexandre Garcin die slechts derde zou komen. Alleen als rechts in de tweede ronde massaal voor de andere linkse kandidaat zou stemmen, kan LFI verslagen worden. De vorige rechtse burgemeester, Guillaume Delbar, moest in 2022 ontslag nemen omdat hij subsidies had toegespeeld aan een islamistisch fundamentalische groepering – ook een vorm van cliëntelisme. Roubaix, een plek om zondag en de week erop in de gaten te houden.
Rechts heeft wel twee van de grootste steden van het land in het vizier: Lyon en Parijs. In Lyon heeft het uittredend bestuur rond de groene burgemeester Grégory Doucet het zeer moeilijk tegen de lijst van Jean-Michel Aulas, de patron van de grote voetbalploeg Olympic Lyon.
In Parijs is de super arrogante Rachida Dati, tot enkele dagen geleden minister van Cultuur, tegen de zin van de LR-leiding de troefkaart om de stad na meer dan een kwarteeuw links bestuur, weer in te nemen. Ze heeft onverwachts problemen met Sarah Knafo, de kandidate van het extreemrechtse Reconquête. Dat verhaal volgt nog.
Ambities RN
Zoals LFI bij links, zoeken RN en concurrent Renconquête van Eric Zemmour, zich via deze verkiezingen sterker lokaal in te planten. RN heeft al enkele bolwerkjes in het zuiden – Perpignan o.m. – en in het noorden, waaronder Hénin-Beaumont, de basis van Marine Le Pen. In die streek hoopt ze de oude mijnstad Lens, al een eeuw een socialistische burgemeester en een van de grote nationale voetbalploegen rijk, binnen te halen.
Een grote buit zou ook Nice zijn, meteen een internationaal uithangbord. Volgens peilingen maakt Ciotti heel veel kans om Estrosi te kloppen. Maar nog grotere buit? Uiterst-rechts staat in de meeste grote steden erg zwak. Nog even vermelden dat in die buurt, Menton, Louis Sarkozy kandidaat is. dat is de zoon van oud-president Nicolas Sarkozy zie zopas te horen kreeg dat hij zijn zes maanden opsluiting in de zaak Bygmalion, wel degelijk moet uitzitten – met enkelband. Louis Sarkozy is al berucht voor zeer straffe rechtse uitspraken; hij wordt niettemin gesteund door LR én Renaissance.
De uitzondering bij de grootste steden, is Marseille, waar RN in sommige wijken nummer één is. Ze staat in deze stad sterker dan de lijst van Martine Vassal, de rechte voorzitster van de agglomeratie die in het nieuw kwam met haar pleidooi voor “Famille, Travail, Patrie”, de leuze van maarschalk Pétain die tijdens de oorlog het collaboratieregime leidde. Het belet Renaissance niet ook op die lijst te prijken.
Dit en enkele andere (zeldzame) voorbeelden, illustreren hoe ook de Macronie ertoe bijdraagt om extreemrechts te “normaliseren”. Voor die lieden is er slechts één cordon sanitaire, dat is tegen La France insoumise (LFI) dat met alle zonden van Israël wordt overladen: antisemitisme, voorstanders van geweld en vijanden van de vrije onderneming… Dat een deel van links daaraan meewerkt, is ronduit walgelijk.
Zie ook: https://www.uitpers.be/bont-links-verdedigt-zijn-stellingen/
Volgend: De slag om Parijs.
