We horen er geregeld over spreken: het inzetten van onbemande vliegtuigjes, drones, kent de laatste tijd een enorme stijging. Maar hoe zit een en ander in elkaar? Officiële communicatie is er weinig. De juiste afloop van de Amerikaanse drone-oorlog blijft voor de buitenwereld verborgen, ook voor het Congres. Dus moeten we het stellen met wat de pers erover publiceert. Er zijn inderdaad mediaberichten en wetenschappelijk rapporten die beschrijven hoe de Amerikaanse drone-oorlog zou georganiseerd zijn.
De gepubliceerde informatie steunt meestal op anonieme bronnen en kringen uit de hofhouding van het Witte Huis, regering, inlichtingendiensten, legerleiding en informanten op het terrein. Of deze informaties juist of onjuist is, of iets tussenin, kan moeilijk getoetst worden. In de meeste gevallen willen de informanten hun eigen belangen dienen.
Wat zijn de kenmerken van de drone-oorlogsstrategie van de VS ? Hoe is die opgebouwd? Het inzetten op zich van VS drones in Afghanistan, Irak, Libië, Pakistan, Jemen, en Somalië is gekend. In de Amerikaanse pers zijn artikelen verschenen met een beschrijving over de structurele opbouw van de drone-strategie. De Washington Post publiceerde een reeks artikelen over het thema. Onder de titel: “ De bestendige oorlog” schreef Greg Miller over het Amerikaanse plan voor de jacht op terroristen: “Plan for hunting terrorists, de US intents for keep adding names to kill lists”(1).
De Washington Post baseerde zijn artikel op een ganse reeks interviews met tientallen nog in functie zijnde en vroegere medewerkers van de nationale veiligheidsdienst, de geheime diensten, en analisten die berokken zijn bij deze thematiek.
Over het politieke verloop en beslissing om tot een gerichte doodslag over te gaan kan men in de Washington Post in het artikel van Bill Webster “ The process behind targeted killing”(2) een interessante beschrijving nalezen. Andere goede beschrijvingen en bronnen zijn: “Präsident Obamas Drohnen Krieg” van Peter Rudolf in SWP Aktuell 37, juni 2013 en Christian Fuchs/John Goetz: “Wie die USA ihren Drohnen Krieg organisieren” (3).
Grof geschetst kunnen we dit proces van doelgerichte doding in een politieke en een militair deel onderverdelen.
In de eerste fase gaat men over tot een politieke evaluatie van de toestand op het terrein. Dit gebeurt door regeringsdeskundigen, de CIA, het Joint Special Operation Command (JSOT), het defensie ministerie en de NSA, die de namen van personen of groepen verzamelt en een lijst opstelt onder de categorie terroristen. Een dergelijke indeling kan opgesteld worden wanneer bepaalde diensten tot besluit komen dat de geviseerde personen of groepen ageren tegen de belangen van de VS en haar vazallen, zonder hiervoor concrete bewijzen te moeten leveren. Officieel bestaat er geen dergelijke lijst van personen die ageren met terroristische organisaties, zoals de vertegenwoordiger van de regering verklaarde tijdens een hoorzitting van mei 2012 . In de praktijk stelt het National Counter Terrorists Center (NCTC) een namenlijst samen, die zich baseert op specifieke criteria van het Witte Huis. Vervolgens wordt de prioriteit bepaald van de doelwitten via consultatie van een groep experts, geheime diensten, de lokale bevolking, de eigen soldaten, medewerkers en agenten op het terrein. De door het NCTC opgestelde lijst met namen en plaatsen wordt dan voor goedkeuring voorgelegd aan het comité voor nationale veiligheid ( Deputy Committy of National Security). Dat comité is samengesteld uit leidinggevende ambtenaren van CIA, FBI, het ministerie van buitenlandse zaken, het ministerie van defensie en NCTC Het werkt onder het voorzitterschap van de antiterreur raadgever van het Witte Huis, Lisa Monaco. Het DCNS kiest uit deze lijst de personen die aan de president ter goedkeuring en ondertekening worden voorgelegd. Soms delegeert de president de eindverantwoordelijkheid aan bepaalde ambtenaren uit zijn hofhouding, die dan uit naam van de president de jacht op de geviseerde personen vrij geeft.
Eens deze gang van zaken afgesloten treedt het militair proces in werking voor het opstarten van de presidentiële opdracht. De ‘mission coordinator’ houdt contact met de eenheden die aan de operatie deelnemen. Er worden observatiedrones en bewapende drones van het type Predator(roofdier) en Reaper (maaier – pietje de dood) gelanceerd vanuit een dronebasis in Afrika of Azië die zich het dichtst bij de plaats van oponthoud van de geviseerde persoon of groep bevindt. Van zodra de drones in de lucht zijn worden ze door piloten met zogenoemde sensoroperatoren in de VS overgenomen. Vanuit de ‘cockpit’ in de VS wordt het doelwit gelokaliseerd en in beeld gebracht. Bij het inzetten van drones boven Afrika, opereert de piloot vanuit de Amerikaanse legerbasis in Ramstein/Duitsland met de hulp van een satcomsysteen . Volgens een Duitse medewerker van de Amerikaanse legerbasis, in en interview met de krant Suddeutsche Zeitung wordt elke drone-inzet boven Afrika vanuit Duitsland geregisseerd. Wie uiteindelijk het militair bevel geeft voor de executie van het geviseerde slachtoffer is niet gekend
Bron: Informationsstelle Militarisierung (IMI)
(1) www.washingtonpost.com – 24/10/ 2012
(2) www.washingtonpost.com 23/10/ 2012
(3) www.sueddeutsche.de van 31/05/2013
