Catherine Vuylsteke, Onder mannen, het verzwegen leven van Marokkaanse homo’s, Meulenhoff/Manteau, 2008, 255 blz. ISBN 978 90 8542 1368
De De Morgen journaliste Catherine Vuylsteke gaat in Onder Mannen op zoek naar het geheime leven van Marokkaanse homo’s. Zij trekt daarvoor naar Casablanca, Marrakech, Essaouira en Rabat, maar ook naar Torremolinos, Parijs en Brussel. In achttien hoofdstukken die bijna allemaal uit interviews en portretten bestaan van onder-onder-levens schetst zij een zeer indringend beeld van de Marokkaanse homoseksualiteit die officieel niet zou bestaan.
Een directrice van een privé instituut voor psychologische studies in Casablanca verzekerde haar met veel klem dat ‘de gesel der homoseksualiteit godzijdank in Marokko niet bestaat’. Volgens Vuylsteke zijn er onder Marokkanen niet meer of niet minder homo’s dan bij andere volkeren, maar zij kunnen zich niet outen. Zij moeten hun liefde in het geniep beleven. Daarom dat ook al de mannen die aan het woord komen in het boek onder schuilnaam optreden. “Maar,” schrijft Vuylsteke, “hun waarheid spreekt immers luider dan de gegevens op hun identiteitkaart.” (p. 18)
Een van de weinigen die onder zijn eigen naam opgevoerd wordt is de sociologieprofessor Abdessamad Dialmy. De man ontving al tal van doodsbedreigingen en moest uiteindelijk zelfs zijn leerstoel aan de universiteit van Fes opgeven. Uit Dialmy’s onderzoek blijkt dat de herenliefde in Marokko niet minder bedreven wordt dan elders, maar zegt hij: “het ontbreekt ons aan de stoutmoedigheid om die haast mechanische verbinding te verbreken die er in de moslimgeest bestaat tussen geloof en seks en tussen seks en huwelijk. Volgens Dialmy is de Arabo-islamitische mens nog steeds van het humanisme verstoken. “God is de centrale referentie en de ultieme. Politieke partijen praten over democratie en mensenrechten, maar geen enkele stelt de mens centraal, niemand strijdt voor de vrijheid van de levensbeschouwing of religie, atheïsme is volstrekt onaanvaardbaar. Buiten de godsdienst is er immers geen moraliteit.”
Het is binnen die beperkende maatschappelijke context dat Vuylsteke clandestien graafwerk verricht. De verhalen die zij hoort, blijven aan de ribben kleven niet alleen door hun tragiek, maar ook door de rake en fraaie manier waarop zij al die getuigenissen weet te verwoorden, zoals in het verhaal bijvoorbeeld van Nabil uit Agadir: “Hij had de koffers van zijn jeugd en zijn onschuld ongeopend op zijn bed achtergelaten” (p. 85)
Onder mannen is een belangrijk boek dat moest geschreven worden omdat er, zoals de auteur schrijft, “in het franke, vrije Brussel anno 2007 evengoed aan de herenliefde wordt gestorven als in het moraalridderige Marokko. We moesten, zij en ik, omdat we geen wrakken, gekken of graven meer willen en daar geen andere wapens tegen hebben dan woorden.” (p. 18)
(Uitpers, nr 101, 10de jg., september 2008)
U kunt dit boek via de link hieronder rechtstreeks bestellen bij:
en wie via Uitpers bestelt, helpt Uitpers!
De link:
http://www.groenewaterman.be/anne/index.dll?webpage=index.htm&inpartcode=744921&refsource=uitpers
