Trump is geen troefkaart. Dat is alvast een conclusie die uiterst-rechtse politici trekken uit de fikse nederlaag van Viktor Orban en diens Fidesz in de Hongaarse verkiezingen. Vice-president JD Vance was persoonlijk de campagne van Orban gaan aanmoedigen, het haalde niets uit.
Vooral de Italiaanse premier Giorgia Meloni trekt er lessen uit. Ze kreeg zelf een harde klap met haar verlies in het referendum over de hervorming van justitie. Ze tracht haar imago snel op te poetsen door de wereld van Orban en Trump af te vallen.
Tot die wereld behoort ook Israël. Meloni zal het akkoord voor militaire samenwerking met Israël niet automatisch verlengen. Daarmee speelt ze in op de brede steun die de Palestijnen bij de Italianen genieten. In Italië waren er vorig jaar massale steunbetuigingen aan de Palestijnen, het kwam zelfs tot een nationale staking. Dat is één. Ze heeft daarnaast scherpe kritiek op Trump voor diens ongezouten aanval op paus Leo XIV wiens vredesboodschap ze verdedigt.
Vooral dat vindt Trump erg. Hij is ongemeen scherp uitgevallen omdat hij haar tot voor kort als een zeer goede bondgenoten zag, met vlotte toegang tot het Witte Huis. Ze was een gastvedette op internationale congressen over nataliteit, een partner van Oran en diens natalistische kruistocht. Nu wordt ze door Trump zelf verguisd, hij is zwaar geschokt door wat hij haar laffe houding in de oorlog tegen Iran noemt. Ook al omdat haar regering vorige week VS-toestellen onderweg naar het Midden Oosten verbood de basis Sigonella op Sicilië aan te doen.
Trop is trop voor Trump. Maar Meloni krijgt ineens in eigen land steun vanuit de oppositie. Elly Schlein, leidster van de Democratische Partij, verdedigde Meloni in het parlement tegen deze aanval. Van de kant van Meloni’s regeringspartner Lega, zusterpartij van Fidesz, bleef het voorlopig stil. Die hebben Orbans nederlaag nog niet verwerkt.
De uiterst-rechtse geestgenoten van Meloni, waaronder het N-VA, zitten allemaal in hun maag met de gevolgen van Orbans nederlaag en van het averechts effect dat tussenkomsten uit de VS kunnen hebben. Trump wordt met het oog op enkele verkiezingen volgend jaar (Italië, Frankrijk, Polen…) te mijden. Hoe graag je ook naar Europa komt, JD, blijf toch maar weg van bij je vrienden.
Het Orban Neveneffect werkt trouwens niet alleen bij uiterst-rechts. Merkwaardig hoe de VK-premier Keir Starmer (Labour) ineens afstand neemt van Washington.
