Naar buiten uit vertelt de EU met luid trompetgeschal dat ze aan de kant staat van de pro-fascistische regering in Kiev. Maar ze weet maar al te best dat ze voor haar energiebevoorrading afhankelijk is van de Russische partner. Zo wordt het aanleggen van nieuwe energielijnen meer dan ooit een acute noodzaak ondanks de Oekraïense crisis. Het Russisch staatsgeleide Gazprom, verkondigde in juni tijdens het economisch forum in Sint-Petersburg dat ze de Nord-Stream-aanvoerlijn in de Oostzee samen met partners uit het Westen, o.a. het Britse-Nederlandse energie concern SHELL en het Oostenrijkse olieconcern OMV, met twee bijkomende aanvoerlijnen wil uitbreiden. Het grootste Duitse gasbedrijf Wintershall voert hieromtrent ook gesprekken maar heeft nog geen beslissing genomen.
Omwille van politieke onenigheid kunnen het Westen en Rusland verder elkaar sancties opleggen, maar hun gemeenschappelijke energiebelangen worden hierdoor kennelijk niet getroffen. Het is een spreidstand die Berlijn kennelijk nog een tijdje wil aanhouden.
Vooral de Duitse energieconcerns profiteren van de pijplijndeal. De Duitse regering versterkt met de uitbreiding van het pijplijnsysteem in de Oostzee haar economische machtspositie op de EU energiemarkt. Het Duits Bundesverband der Energie und Wasserwirtschaft staat positief en lovend tegenover de nieuwe transportlijnen richting Europa, waarbij Duitsland een grotere verdeelsleutel in handen krijgt van de Europese gasmarkt. Zo wordt Duitsland een grote speler voor de energieverzorging op het Europese continent en kan het bijgevolg de politieke strategie voor de EU landen nadrukkelijker bepalen. Met de aanleg van de twee bijkomende aanvoerlijnen wordt het ook mogelijk de transitlijn via Oekraïne te omzeilen. Weliswaar praten ze hun houding goed met de bewering dat de steun voor de voorgenomen projecten geen politieke bedoeling heeft.
Europa heeft gas nodig
Hoe de verdere onderhandelingen met Moskou ook verlopen, deze worden vooral gekenmerkt door het feit dat de gasverbruikers betrouwbare gasleveranciers willen. In 2014 kwam de meeste gasimport voor de Europese landen uit Rusland. De eigen gaswinning van de Europese landen kan de behoeften niet dekken, bijgevolg blijft de invoer zeer groot. Duitsland heeft de grootste gasopslagcapaciteit. De eigen gaswinning in 2014 verminderde met 5,8 procent op het peil van 10,1 miljard kubieke meter volgens een bericht van Geozentrum in Hannover. Nederland, de tweede grootste West-Europese gasproducent na Noorwegen, gaat zijn gasproductie verminderen door de mini-aardbevingen in de exploitatieregio.
De Europese landen hebben een grotere behoefte aan aardgas zolang de hernieuwbare energie de nodige stroomproductie niet kan verzekeren. Het omstreden fracking en het procedé uit teerzand zijn zeer milieuonvriendelijk en bij de huidige lage internationale gasprijs niet rendabel voor de investeerders. Experts uit verschillende landen maken zich grote zorgen over de handhaving van de politiek opgelegde sancties en voorspellen dat de gastransit via Oekraïne bij de voortdurende interne oorlog in het land zal opgeofferd worden. 0ok de verdenkingen van Moskou dat Kiev uit de transitlijn illegaal gas aftapt voor eigen gebruik, blijft een negatieve rol spelen.
In het perspectief van het Kiev probleem worden de pijplijnkaarten hertekend en verdeeld. Waardoor enkele nieuwe projecten bijkomen. In het noorden breidt Nord Stream uit. In het zuiden werd South Stream opgedoekt maar wordt in de plaats Turkish stream in de Zwarte-Zee en naar Griekenland gepland en uitgebouwd. Deze landen worden in de nabije toekomst nieuwe gasverdelers. Er is hieromtrent nog geen definitief akkoord getekend tussen Rusland en Turkije, onder meer moet de prijs nog precies worden afgesproken. Op het einde van het leveringsverdrag met Kiev in 2020 zou Oekraïne als transitland dan afgesloten worden.
Het charmeoffensief van Moskou aan de westerse concerns om deel te nemen in het uitbouwen van haar energienetwerk, wordt met de nodige argwaan bekeken. Maar mocht het Westen zijn gasimport uit Rusland verminderen dan wordt het tekort aan energiebrandstof voor Europa nog groter.
Kiev afhankelijk van het Westen
Wil de EU Oekraïne in haar invloedsfeer inlijven, is ze verplicht om de huidige machthebbers in Kiev te steunen. Maar vijftien maanden na de Maidam protesten is het land verwikkeld in een interne oorlog en kent het een en al economische miserie. Deze interne oorlog heeft al 10.000 doden geëist, de economische situatie is desolaat. Het BIP van het land is in 2014 met 6,8 procent verminderd, voor 2015 wordt een verdere daling van 5,5 procent voorspeld. De reële lonen zullen dit jaar met 15 procent krimpen, de inflatie zal volgens economische experts voor 2015 stijgen met 30 tot 35 procent.
Europeanen zullen moeten betalen voor de chaos in Oekraïne en het roekeloze associatieverdrag. De realiteit is dat Oekraïne in feite al bankroet is. Het land zit in een uitzichtloze miserie, de nationale munt verliest blijvend aan waarde, waardoor de import steeds maar duurder wordt. De EU focust zich over het euro zorgenkind Griekenland, maar ook Oekraïne vergt aandacht. In onze media heerst een stilzwijgen over de economische ramp van het grote Europese land dat in de onmogelijkheid verkeert om zijn schulden af te betalen. Kiev heeft een schuldenlast van 19 miljard dollar bij zijn internationale privé geldverleners. Het land staat met de rug tegen de muur en heeft geen enkele speelruimte. De Oekraïense munt is in de voorbije 18 maanden ongeveer twee derde van zijn waarde verloren, waardoor de koopkracht met 50 procent verminderde. Bij de huidige situatie zal de waarde van de nationale munt nog verder ondermijnd worden, waardoor de import nog duurder wordt en de inflatie opgedreven.
De VS heeft de EU onder druk gezet om de regering in Kiev overeind te houden. De kosten voor de redding zal vele malen groter zijn dan deze voor Griekenland. Met de huidige depressie en crisissituatie van de EU, zullen de investeerders op zoek gaan naar andere en gunstigere beleggingsoorden, waarvan de VS profiteert door de rente op haar schatkistcertificaten te verhogen.
Voor 2014 verminderde de energie-import van de EU met de helft, waarvan 74 procent uit Rusland ingevoerd werd. De grootste gasleveranciers en verdelers in de EU zijn het RWE, Eon, GDF en het Noorse Statoil. Kiev deed beroep op het VS concern Trailstone en het Britse Noble Clean Fuel, maar deze verkopen hun gas duurder dan Gazprom. Hoe zwaar wegen de vernoemde economische actoren op de politieke weegschaal?
