Ze zullen er zelf zijn of een hoge gezant sturen, de grote en minder grote sterren van de uiterst-rechtse melkweg. De inauguratie maandag van Donald Trump voor een tweede ambtstermijn als president van de VS, wordt een hoogmis van mondiaal uiterst-rechts, een belangrijke stap naar een wereldwijd samenwerkingsverband van radicaal rechts.
Fascisten? Neo- of postfascisten? Het gaat nog om een zeer heterogene bundeling rond het trumpisme, met diverse assen. Maar de “libertaire” as is snel dominant aan het worden, met figuren als Javier Milei en Elon Musk die met enorme middelen en in naam van de vrijheid, een wereld van groeiend onrecht en ongelijkheid vestigen.
Tot voor kort leek uiterste waakzaamheid geboden voor opkomend uiterst-rechts. Maar het gaat zo snel dat we nauwelijks beseffen dat uiterst-rechts aan de macht is.
Vriendenkring
In Washington vieren president Trump en zijn ploeg hun zege samen met het kruim van ‘Silicon Valley’, Elon Musk, Marc Zuckerberg, Jeff Bezos en co. Onder de genodigden onder andere de Argentijnse president Milei, een favoriet van Trump. De Braziliaanse ex-president Jair Bolsonaro heeft geen paspoort en kan niet komen. Maar president Nayib Bukele van El Salvador wel. Geestgenoot Narendra Modi, premier van India, stuurt zijn minister van Buitenlandse Zaken.
Uit Europa verwacht men de Italiaanse premier Giorgia Meloni, uitgenodigd “ten persoonlijke titel”, als vriendin. Haar Hongaarse collega Viktor Orban had donderdag nog geen uitnodiging. De traditie is dat staatshoofden en regeringsleiders niet worden uitgenodigd, maar er zijn deze keer dus uitzonderingen.
Verscheidene uiterst-rechtse politici zijn wel van de partij, sommigen aan de macht of bijna (Nederland, Oostenrijk). Wie nog niet aan de macht is, komt Musk aan de mouw trekken om via X evenveel steun te krijgen als Alice Weidel van de Duitse AfD. Die partij stuurt co-voorzitter Timo Chrupalla. Verder Nigel Farage uit het VK, Santiago Abascal van het Spaanse Vox en Tom Van Grieken van het Vlaams Blok. Mateusz Morawiecki (Poolse PiS) leidt een delegatie van de fractie ECR (Meloni) in het EU-parlement.
Uit Frankrijk komen Eric Zemmour en Sarah Knafo, Europarlementslid van Semmours Renconquête. Marion Maréchal gaat ook. En Marine Le Pen dan? Dat is nog een raadsel. Ze zou, aldus een gerucht, gebedeld hebben om een uitnodiging, anderen zeggen dan weer dat het Rassemblement National wat verveeld zit met Trumps dreigementen over tarieven voor Franse (en andere Europese) invoer. Hoe dat in eigen land te verdedigen?
Nationalisme
Want ondanks alle ‘internationalisme’ zit het chauvinistisch nationalisme in het ADN van uiterst-rechts. De beweging MAGA (Make America Great Again) is daar een typisch voorbeeld van.
Dat ADN speelt ook een rol in het veelvoud aan uiterst-rechtse fracties in het EU-parlement, drie. De invloed die ze sinds vorig jaar in dat parlement hebben, o.m. door de medeplichtigheid van de EVP en Ursula Von der Leyen, illustreert de groeiende macht van uiterst-rechts binnen de EU waar vier, binnenkort met Oostenrijk vijf, regeringen door uiterst-rechts worden gedomineerd.
Een prominente afwezige op deze feestelijke algemene vergadering van uiterst-rechts is Vladimir Poetin president van Rusland. Hij is inzake ideeën erg nauw verwant met het zootje dat in Washington bijeen zit. Maar net zijn afwezigheid onderstreept hoe de uiterst-rechtse melkweg veel sterren heeft die met elkaar kunnen botsen.
