Hoe men ook over de film ‘Fitna’ denkt, het uitbrengen daarvan is te bestempelen als een overwinning van de ‘vrijheid van meningsuiting’, met als resultaat een kakofonie van harde meningen, waar niemand meer regie over heeft.
Verontrustend is dat echter niet, omdat het voeren van democratische regie niemand gegeven is. In tegenstelling tot toneelregie vereist democratische regie namelijk geen regisseur of leider. Het dienen van het ‘algemeen belang’ verdraagt dat nu eenmaal niet, omdat het niet persoons- of partijgebonden is. Daarentegen kan ‘democratische regie’ niet zonder leidend beginsel. Een motto, waarachter zich iedere volwassene (los van ras, geslacht, levensbeschouwelijke gezindte en /of politieke gezindheid) kan scharen, als deelnemer aan het maatschappelijk spel van geven en nemen.
Wat dat motto betreft spreekt mij het devies van Zwitserland, “Eén voor allen, allen voor één”, erg aan. Met “Eén voor allen” bedoel ik “eenheid van Haags beleid, ten behoeve van alle Nederlanders”, terwijl “allen voor één” betekent dat “wij-Nederlanders dat Haags eenheidsbeleid met elkaar in praktijk brengen”, zonder dat iemand tekort wordt gedaan. Letterlijk noch figuurlijk.
Begrijpelijkerwijs zal voor de maatschappelijke vertaling van dit boven het partijpolitieke gehakketak uitstijgende motto, dus voor het invoeren van ‘democratische regie’, allereerst ons partijpolitieke bestel publiekelijk op de schop genomen moeten worden, middels een publieke discussie. Voor de realisatie daarvan is de publieke omroep de aangewezen instantie. Succes is daarbij verzekerd, er van uitgaande dat geen macht op aarde zo sterk is als een idee waarvoor de tijd rijp is.
Wouter ter Heide
(Uitpers, nr 98, 9de jg., mei 2008)
