Korte keten: kort, gezond en veilig (*)
Met de ellenlange wachtrijen voor de supermarkten en de lege winkelrekken op ons netvlies gegrift, roept het Boerenforum op tot meer lokale economie. De overheid neemt steeds meer ingrijpende maatregelen en het Boerenforum heeft daar, gezien de pandemie, begrip voor. Het Boerenforum is er echter niet gerust in. Ze kijkt met een argwanend oog welke kant die maatregelen opgaan. Samen met veel boeren en boerinnen en winkeliers uit de korte keten vragen we aan de overheden om geen kansen te ontnemen aan de korte keten en de lokale economie.
“Dit is de periode waarin de geglobaliseerde markt de keerzijde van de medaille laat zien”, zegt woordvoerder Tijs Boelens: “ Het is volstrekt ongepast dat lokale overheden nu markten verbieden en het is pijnlijk dat de openbare omroep enkel oog heeft voor de faciliteiten aangeboden door de grote supermarktketens.” Al eeuwenlang werken tal van boeren en boerinnen aan een robuuste keten met minder voedselkilometers. De laatste jaren worden ze daarin versterkt door een groeiend aantal kleinere winkels waar er wordt gewerkt aan minder verspilling, minder verpakking en een Boerenforum meer lokale economie. Ook burgerinitiatieven zoals Voedselteams tonen dat een andere manier van consumeren mogelijk is én economisch rendabel. Wervel lanceert al geruime tijd zijn campagne ‘Lunch met LEF (Lokaal-Ecologisch-Fair). De modellen die uit die samenwerking ontstaan zijn voorbeelden voor een wereld die zichzelf crisis-proof moet leren maken. ”De antwoorden op de volgende crisissen schuilen in onze bedrijven en in het gedrag van onze consumenten”, zo klinkt het binnen het Boerenforum, “Het is dan ook ongepast ons anders te behandelen dan supermarkten”.
Globale markten met geopolitieke spanningen (cfr de perencrisis), een pandemie zoals het huidige Corona-virus en de klimaatcrisissen treffen het heersend marktmodel heel hard. Het toont aan dat de jarenlange mondialiseringskoers die door bijna heel de wereld werd gereden uitmondt in één grote chaos. Het is dan ook hoog tijd dat de Europese Unie zich, samen met al haar lidstaten, bezint en baan ruimt voor een ander economisch verhaal. Er is nood aan een beleid dat kansen creëert voor de kleine vrouw/man. De strategie van de EU moet zich losmaken van het agro-industrieel complex met supermarkten en wereldspelers. Er is nood aan een doorgedreven inzet op de kleine lokale voedselstrategieën. Stad en platteland worden best met elkaar terug verbonden, maar de consument moet ook haar boer(in) terug leren kennen en de voedselkilometers moeten drastisch naar beneden. De internationale modellen betekenden big profit voor velen, maar dragen ook de kiem in zich van waanzinnige problemen. We moeten er ons met z’n allen van losweken.
Het is hoog tijd om een andere wereld kansen te geven. Geen verbod op markten en kleinere winkels, maar een stimulans voor de korte keten is op zijn plaats.
Onze boeren aan het woord: “Tot slot willen we ons idee over deze situatie en ons werk verduidelijken. Het lijkt ons ondenkbaar om onze activiteit te onderbreken. We willen onze klanten blijven voorzien van gezonde en duurzame voeding. We willen deze taak niet in de handen van de agro-industrie leggen, want dat loopt fout af… We nemen dit moment als een kans om de wereld te veranderen en we zijn als boeren en boerinnen nog meer gemotiveerd dan ooit tevoren.”
Think global, eat local!
(*) Gezamenlijk opiniestuk van:
Tijs Boelens, Boerenforum.
Luc Vankrunkelsven, Wervel.
Sofie Vanthournout, Voedselteams.
