Een belangrijk precedent voor klokkenluiders
Het is wat het is. De Raad van Europa (niets te maken met de EU) is niet altijd trouw aan haar eigen ethische regels (Rusland werd in 1996 lid terwijl het volop aan het moorden was in Tsjetsjenië). Maar nu die Raad, met 46 lidstaten, verklaart dat Julian Assange sinds 2019 een “politieke gevangene” was, is er een zeer belangrijk precedent voor journalistieke en andere klokkenluiders. De Britse en Amerikaanse “justitie” zullen het niet graag horen dat ze de man achter Wikileaks dus om politieke redenen vervolgden.
Assange werd in 2019, na vijf jaar lang in de ambassade van Ecuador te hebben geschuild, opgesloten in een gevangenis van het Verenigd Koninkrijk. Vanaf dan was hij een politieke gevangene, aldus een meerderheid van de 46 ministers van Buitenlandse Zaken van de Raad van Europa. Assange was vooraf tijdens een zitting van de Parlementaire Assemblee van de Raad gehoord en ondervraagd.
Het was de eerste keer sinds zijn vrijlating in juni, dat Assange tekst en uitleg verschafte over zijn opsluiting. Hij drong er bij de Parlementaire Assemblee op aan journalisten beter te beschermen tegen transnationale druk. Hij legde voor de Assemblee uit waarom hij 14 jaar geleden op Wikileaks een video deelde over VS-soldaten die in Irak op burgers en journalisten van Reuters schoten, samen met interne regeringsberichten waarin de namen van militairen veranderd waren. Onder meer om die reden vroegen de VS zijn uitlevering.
“Ik heb moeten schuldig pleiten om vrij te komen, schuldig aan het uitoefenen van journalistiek”, aldus Assange. Die verwees naar de toenemende censuur van de VS op buitenlandse mediamensen en op de vele journalisten die in Oekraïne en in het Midden Oosten worden gedood.
De uitspraak van de Raad heeft geen juridische draagkracht. Maar voor de klokkenluiders die ook in tal van Europese landen worden aangeklaagd, is het een belangrijke opsteker.
