De grote winnaar van de deelstaatverkiezingen in Thüringen en Saksen is de uiterst-rechtse AfD. Dat neonazi’s daar aan de touwtjes trekken, heeft meer dan drie kiezers op tien niet gedeerd.. Bij de winnaars ook de rechtse CDU en de Bündnis Sahra Wagenknecht, alhoewel iets onder de verwachtingen. De grote verliezers: de drie regeringspartijen en Die Linke.
Thüringen
In Thüringen (Erfurt) staat de AfD met 32,8 % (winst 9;4) ver op kop voor de CDU die met 23,1 % nog een winst boekt van 1,9. De grote verliezer is Die Linke die vorige keer 31 % haalde en de minister-president leverde. Die Linke haalt nu nog 13,1 %, een verlies van 18 %. En die gaan niet volledig naar de partij BSW van Wagenknecht: met 15,8 % blijft ze onder de voorspelde cijfers. BSW heeft dus absoluut geen kiezers weggehaald van AfD of weerhouden ervoor te stemmen.
De regeringspartijen in Thüringen: de SPD van kanselier Olaf Scholz nog 6,1 % (verlies 2,2), Groen met 3,2 (- 2) en de liberale FDP 1,1 (- 3,9) onder de kiesdrempel. De regeringspartijen samen: 10,5 %.
De CDU hoopt hier te kunnen regeren. Het probleem is een meerderheid te vinden; Ze zal daarvoor een beroep moeten doen op de partij van Wagenknecht plus nog een andere partner. Maar met de SPD erbij geeft dat nog geen meerderheid, daarvoor zou Die Linke op zijn minst een coalitie CDU-BSW-SPD moeten gedogen.
BSW zei vooraf alleen te willen regeren met partijen die de oorlogspolitiek van de regering. Aangezien de CDU nationaal in de oppositie zit en defensie geen deelstaatkwestie is, kan ze een beetje soepel zijn.
Saksen
In Saksen (Dresden) liggen de zaken eenvoudiger. De CDU blijft met 31,9 % de grootste (verlies van 0,2%) en vindt zichzelf dan ook de echte winnaar in deze deelstaat die sinds 1989 een CDU-bolwerk is. AfD volgt wel op de voet met 30,6 %, een winst van 3,1 %. Hier is het dus eerder de conservatieve CDU die de opmars van uiterst-rechts wat afremt.
BSW van Wagenknecht haalt hier met 11,8 % wel meer dan het verlies van Die Linke – die haalt met 4,5 % de kiesdrempel niet meer – verlies van 5,9 %. De SPD beperkt met 7,3 % de schade (- 0,,4%), de Groenen halen met 5,1 % (- 3,5) nog net de kiesdrempel. De CDU liet al verstaan te willen aankloppen bij BSW en bij ofwel SPD of Groenen om een deelstaatregering te vormen.
Het succes van de AfD, van CDU en van BSW is een zware klap voor de regeringscoalitie in Berlijn die ook al door de slabakkende economie erg verdeeld is. Het wordt voor Scholz steeds moeilijker het nog vol te houden tot de volgende parlementsverkiezingen, voorzien voor september volgend jaar.
Intussen wordt uitgekeken naar de volgende deelstaatverkiezingen in het oosten: op 22 september in Brandenburg.
