De president van Abchazië, Aslan Bjania, is dinsdag afgetreden, waarmee hij ingaat op de eis van duizenden Abchaziërs die al dagen in de hoofdstad Soechoemi betoogden tegen een akkoord met Rusland. Dat akkoord zou het mogelijk hebben gemaakt dat Russen vastgoed kopen in Abchazië, vooral in de kustplaatsen aan de Zwarte Zee.
De betogingen hadden veel weg van een anti-Russisch protest. Dat is ongewoon in Abchazië, een in theorie onafhankelijke staat van ca 270.000 inwoners. Abchazië is evenzeer in theorie een deel van Georgië waarvan het zich in 1992 afscheidde. Sindsdien kan het rekenen op ,Russische sympathie en steun, onder meer in de aanwezigheid van Russische militairen.
Maar echt anti-Russisch was het protest niet, wel anti-corruptie. Voor de betogers was het omstreden akkoord een zoveelste geval waarbij de president en zijn omgeving zich wilden verrijken. De overeenkomst was vorige maand ondertekend met de Russische minister van Economie Maxim Resjetnikov, maar moest nog door het parlement worden goedgekeurd. Het akkoord gaat in tegen een wet uit 1995 die verbiedt dat buitenlanders vastgoed kunnen aankopen.
De betogers hadden trouwens duidelijk gemaakt zich niet tegen Rusland te keren. Er werden herhaaldelijk “Rusland” en “Poetin” geroepen om dat diets te maken. Abchazië wordt alleen door Rusland, Nicaragua, Venezuela, Tuvalu, Nauru en Vanuatu als zelfstandige staat erkend. De Abchazen – een verturkst Kaukasisch volk, deels moslim – rekenen op Rusland om uit de greep van Georgië te blijven. Ze zijn tegelijk wel beducht voor een russificatie, wat de verkoop van appartement aan de kust zou kunnen meebrengen.
Abchazië scheurde zich in 1992 af na een bewogen geschiedenis. Veel Abchazen waren indertijd door de tsaren naar Turkije gedeporteerd. Na de revolutie van 1917 werden de Abchazen redelijk verwend. Ze hoopten zelfs dat Abchazen uit Turkije zouden kunnen terugkeren. Maar in 1931 hechtte Stalin het gebied tegen de zin van de inwoners – die slechte ervaringen hadden met Georgiërs – bij Georgië aan. Er kwamen meer en meer Georgiërs wonen, die op het einde v an de Sovjet-Unie bijna de helft van de bevolking – meer dan 500.000 toen – uitmaakten.
Het groeiende Georgisch nationalisme leidde ertoe dat de Abchazen vaak ageerden om los te komen van die Sovjetrepubliek en aan te sluiten bij de Russische Federatie. Het waren onlusten in Abchazië die in april 1989 tot grote tegendemonstraties leidden in Tbilisi, die op 9 april – zwarte zondag – zwaar werden onderdrukt: 20 doden.
Zodra Georgië onafhankelijk werd en de nationalist Zviad Gamsachoerdia president was gekozen, maakte die een einde aan de autonomie van Abchazië. In de daaropvolgende gevechten werden de meeste Georgiërs uit Abchazië verdreven, wat een geslonken bevolking naliet van Abchazen, Armeniërs en Russen.
