Egypte treedt toe tot de Euraziatische Unie.

putinsisi
Facebooktwittergoogle_plusmail

De Euraziatische Unie is een vrijhandelsakkoord dat opgestart werd tussen Rusland, Belarus en Kazachstan. In oktober 2014 trad Armenië officieel toe tot deze Unie, en in december was het de beurt aan Kirgizstan. Met het bezoek van de Russische president Poetin aan Egypte, nu begin februari 2015,  werd bekend gemaakt dat Egypte het zesde lid wordt.

 

Deze Euraziatische Unie is het geesteskind van president Poetin. Hij droomde er (ooit) van om de Euraziatische Unie en de Europese Unie nauwe banden te laten ontwikkelen. Maar dat is anders gelopen. Het is precies omwille van de Oekraïense niet-toetreding tot deze Euraziatische Unie dat de relaties tussen Moskou en Kiev – en de Europese Unie – diep onder het nulpunt zakten.

Met het Egyptisch lidmaatschap voor de Euraziatische Unie lijkt Rusland de traditioneel westers gerichte vriendschap van Caïro open te hebben gebroken. Dit mag als een diplomatiek succes van Poetin worden bestempeld. Voor Rusland betekent dit een nieuwe voet aan de grond in de Arabische wereld. Moskou had immers alleen Syrië nog als bondgenoot. Veldmaarschalk al-Sisi was zowat een jaar geleden al ’s op bezoek in Moskou. De onderlinge relaties werden intussen al een tijdje warm gehouden. Dat Rusland de nieuwe banden met Egypte niet louter bilateraal wilde uitwerken en er kennelijk op uit was de Euraziatische Econmische Unie in deze plannen te betrekken, kan waarschijnlijk niet losgezien worden van de ‘troubles’ rond het Oekraïne-dossier en deze vrijhandelsunie. Wil Moskou hier een statement maken dat Eurazië niet te eng geografisch moet worden beschouwd, en niet beperkt hoeft te blijven tot de voormalige sovjet-republieken, zoals menig commentaarschrijver beweert? Egypte hoopt wellicht op deze manier zijn internationale relaties te diversifiëren, en wat economische zuurstof bij te krijgen.

Na de coup in juli 2013 vanwege legerleider Sisi waarbij de verkozen president Morsi werd afgezet, leken de relaties met de VS wat gekoeld. Amerikaanse steun werd bevroren alsook bepaalde militaire afspraken. Was dit de reden voor de opening naar Moskou? Maar President Sisi moet in elk geval niet echt wakker blijven liggen van de kritiek uit de VS over zijn mensenrechtenbeleid bijvoorbeeld, want de regering in Washington heeft nu immers het Congres ervan kunnen overtuigen om de hulp aan Egypte volledig te hervatten (anderhalf miljard dollar), los van het feit of er meer democratie zou komen of dat politieke gevangenen, onder wie verschillende journalisten, zouden worden vrij gelaten. De levering van Amerikaanse Apache helikopters, die was tegengehouden na de coup in juli 2013, is intussen al door gegaan. Toch menen sommige commentatoren dat president Sisi niet meer alle eieren in een mand wil leggen.

In de Euraziatische Unie wordt Egypte de tweede grootste economie. Met een BNP van bijna 272 miljard dollar komt Egypte voor Kazachstan met 232 miljard dollar. Rusland is uiteraard de grote broer met bijna 2100 miljard dollar. Belarus haalde in 2013 een BNP van 71 miljard dollar, Armenië 11 miljard en Kirgizstan dik 7 miljard. Ook kwam bevolking is Egypte de tweede belangrijkste : Rusland telt 143,7 miljoen inwoners, Egypte 82 miljoen en Kazachstan 17,2 miljoen.

De handel tussen Rusland en Egypte bedroeg in 2014 meer dan 4,5 miljard dollar, wat een goeie 80% verhoging betekent tegenover het jaar voordien. Naar verluidt heeft de Russische zakenwereld aandelen in meer dan 400 Egyptische ondernemingen. Lukoil, de tweede grootste olieproducent van Rusland, staat in voor zo’n 16% van de Egyptische olieproductie.

Tijdens Poetins bezoek werden nog een aantal akkoorden getekend tussen Moskou en Caïro: qua transport, productie, toerisme, energie. Zo komt er een Russische industriële zone nabij het Suez-kanaal. De energiesamenwerking betreft zowel de petroleumsector als de nucleaire. Rusland zal een nieuwe kerncentrale van zo’n 1000 à 1200 megawatt bouwen in het noorden van het land, en Egypte assisteren in het opleiden van personeel en in wetenschappelijk nucleair onderzoek. De Russische ministers van Defensie en Buitenlandse Zaken waren in november vorig jaar op bezoek in Egypte – een allereerste bezoek uit Moskou sedert het verdwijnen van de Sovjet-Unie –  en legden er verder de basis voor een vrij grote wapendeal van 3,5 miljard dollar, die kennelijk nog niet honderd procent is afgerond.